Sinh ra và lớn lên ở vùng đất Nghệ An đầy nắng gió, năm hai mươi mốt tuổi, tôi đến với Công ty TNHH MTV Cà phê 15, Quân khu 5 như một cái duyên, và được phân công về Đội sản xuất số 7, nơi những lô cà phê nối nhau trên những triền đồi trập trùng, cách xa trung tâm.
Tôi vẫn nhớ buổi sáng đầu tiên đặt chân lên lô cà phê, khi sương còn giăng kín lối đi. Anh đội trưởng chỉ tay về những hàng cây xanh mướt: “Đây là lô cà phê của chúng ta.” Trước những hàng cây thẳng tắp trải dài, tôi vừa choáng ngợp, vừa băn khoăn không biết làm sao có thể nhớ hết từng lô, từng khoảnh, từng ngọn đồi, từng con suối. Nhưng rồi, thời gian đã dạy tôi tất cả.
Những ngày đầu cầm cuốc, bàn tay tôi phồng rộp, dần chai sạn. Có lần cùng các anh chị trong đội làm cỏ dưới cái nắng như đổ lửa, mồ hôi mặn chát lăn dài, thấm ướt lưng áo. Anh đội trưởng mỉm cười: “Mệt không? Ngẩng lên nhìn thử xem.” Tôi ngước lên, trước mắt là màu xanh mơn mởn trải dài, những tán lá xòe rộng như bàn tay xanh vẫy gọi, cùng những chùm hoa trắng muốt e ấp trong kẽ lá. Hương thơm dịu nhẹ lan tỏa, xoa dịu mọi mệt nhọc. Từ khoảnh khắc ấy, tôi bắt đầu cảm nhận vẻ đẹp lặng thầm của công việc, để rồi yêu nó từ lúc nào không hay.
Hoa cà phê chỉ nở vài ngày rồi tàn, nhưng mỗi mùa hoa qua đi đều để lại trong tôi những dư vị rất riêng. Có mùa, tôi nhớ nụ cười hiền hậu của chị Thuần, người đã lặng lẽ gắn bó với nghề hơn ba mươi năm. Chị bảo: “Hoa nở nhiều là báo hiệu một mùa quả bội thu. Cây cà phê cũng biết nói, chỉ người thật sự yêu mới hiểu.” Chỉ cần nhìn lá, chạm vào thân cây, chị đã biết cây nào đang thiếu nước hay thừa phân, khỏe hay sắp bị sâu bệnh.
Có những mùa, tôi lại nhớ đến em Thạch, đội trưởng của chúng tôi. Em thức trắng đêm canh nước tưới cho cả vườn cà phê, lặng lẽ đi qua từng lô, kiểm tra từng đường ống trong cái lạnh tê tái để không một gốc cây nào thiếu nước. Có lần, tôi hỏi: “Sao em phải vất vả thế, để tụi chị lo cũng được mà?” Em chỉ cười hiền: “Ở đây, tất cả chúng ta là một gia đình. Cây cà phê cũng như con, mình phải chăm từng chút một.”
Rồi mùa thu hoạch đến. Cả đội dậy từ bốn giờ sáng, ánh đèn pin loang loáng, tiếng cười nói rộn rã khắp một góc đồi. Những bàn tay thoăn thoắt lựa từng chùm quả chín đỏ, khẽ đặt vào gùi, khéo léo len vào những kẽ lá để không làm gãy cành. Niềm vui không chỉ ở những gùi quả đầy, mà còn ở những phút giây sum vầy, sẻ chia bên bữa cơm giữa ca giản dị, ấm áp.
Với tôi, giữ gìn và phát huy truyền thống của công ty không phải là điều lớn lao, mà bắt đầu từ những việc giản dị mỗi ngày: cuốc đất cẩn thận để tránh làm đứt rễ, tiết kiệm từng giọt nước trong mùa khô, kịp thời phát hiện sâu bệnh, thu hoạch đúng kỹ thuật, không làm rụng hoa hay gãy cành, và luôn ý thức bảo vệ tài sản chung của tập thể. Tôi cũng tự nhắc mình và đồng đội không được lơ là trong việc kiểm tra, bảo dưỡng hệ thống tưới, đường ống và máy móc, bởi ngay cả những trục trặc nhỏ cũng có thể ảnh hưởng đến cả vườn và năng suất chung của đội.
Quan trọng hơn cả là tinh thần tương thân tương ái, sự sẻ chia và đùm bọc. Khi một ai đó trong đội gặp khó khăn, cả tập thể lại chung tay giúp đỡ; khi có công việc đột xuất, chẳng cần ai nhắc nhở, mọi người đều tự giác có mặt. Những buổi giao lưu, những trận thể thao hay những bữa cơm thân mật sau một ngày làm việc vất vả đã gắn kết chúng tôi, để truyền thống “Đoàn kết, sáng tạo, hiệu quả” không còn là khẩu hiệu, mà đã trở thành lẽ sống và trách nhiệm của mỗi người.
Chiều xuống, tôi dạo bước qua những lô cà phê, khi nắng cuối ngày len lỏi qua tán lá, rọi xuống những chùm quả đang dần chín mọng. Hương cà phê thoảng trong gió như một bản tình ca dịu dàng của cao nguyên. Tôi khẽ đưa tay chạm vào những chiếc lá xanh mướt, lòng bỗng thấy bình yên đến lạ, như mọi muộn phiền đều tan biến trong khoảnh khắc yên ả ấy.
Trên những triền đồi đầy nắng gió, chan chứa tình người, tôi nhận ra mình đã tìm thấy quê hương thứ hai của mình. Dù mai này ra sao, những mùa hoa cà phê vẫn sẽ nở, và những bàn tay cần mẫn vẫn âm thầm chăm sóc từng gốc cây, từng tán lá. Tình yêu với mảnh đất và với công ty mãi là sợi dây gắn kết chúng tôi, những người công nhân Đội sản xuất số 7 cùng các thế hệ mai sau, để niềm tự hào và trách nhiệm ấy được nối tiếp qua từng thế hệ.
Bài: Nhung Trần – Đội sản xuất số 7
